Cemal Süreya: Türk Şiirinin Modernist Yıldızı

Cemal Süreya (1931-1990), kimliğiyle Cemalettin Seber olarak da bilinen Türk şair, yazar ve çevirmendir. Türk şiirinde modernist hareket olan İkinci Yeni'nin öncü şairlerinden biridir. İlk şiir denemelerini ortaokulda yaptığını belirtirken, lisede aruzla çalışmış olmasına rağmen asıl şiir çalışmaları üniversite yıllarında başlamıştır.

Üvercinka (1958), Göçebe (1965) ve Beni Öp Sonra Doğur Beni (1973)

adlı şiir kitapları, onun eserlerinde en sık işlediği temalar olan aşk, kadın, yalnızlık, sosyal ve siyasal eleştiriler, ölüm ve tanrı düşüncesi gibi konuları içerir. Fransızcadan kırk yakın kitabı Türkçeye çevirmiştir. On Üç Günün Mektupları (1990) dışında hiçbir yazısı veya şiiri, dergi ve gazetede yayımlanmadan kitaba dönüşmemiştir. Sosyalist bir dünya görüşüne sahip olan Süreya, Papirüs dergisini çıkarmış ve bu dergide edebî görüşlerini açıklamıştır. Dersim İsyanı sebebiyle Erzincan'dan Bilecik'e göç etmek zorunda kalan Alevi Kürt-Zaza bir ailenin çocuğu olarak dünyaya gelmiştir. Dört defa evlenen Süreya, "Üvercinka" ve Tomris Uyar ile de ilişkisi olmuştur. Sanat hayatı boyunca çeşitli mahlaslar kullanmış olan Süreya, çocukken kendisine verdiği "Cemal Süreyya" adını kullanırken, girdiği bir iddia sonucu adındaki "y" harflerinden birini atmıştır. 9 Ocak 1990'da şeker koması sonucu ölmüş ve cenazesi Şişli Camii'nde kılınan öğle namazından sonra Kulaksız Mezarlığı'nda toprağa verilmiştir. Yazdığı kitaplarla 1959'da Yeditepe Şiir Armağanı (Üvercinka), 1966'da Türk Dil Kurumu Şiir Ödülü (Göçebe) ve 1988'de Necatigil Şiir Ödülü (Sıcak Nal ile Güz Bitigi) kazanmıştır. Ayrıca, çocuklar için ele aldığı yazılardan oluşan ve daha sonra kitaplaştırılan Aritmetik İyi Kuşlar Pekiyi, Türkiye Cumhuriyeti Millî Eğitim Bakanlığı tarafından hazırlanan 100 temel eser listesinde 30. sırada yer almıştır. Cemal Süreya Kültür ve Sanat Derneği tarafından 1991'den itibaren Cemal Süreya Şiir Ödülü verilmektedir.